Dr.Sinan Canan ile Oyuncu Beyin Serisi : Bilgisayar Oyunları Beynimizi Gerçekten Nasıl Değiştiriyor

Bilgisayar oyunları toptan zararlıdır demek yanıltıcı olabilir. Özellikle çok oyun oynayan çocuklara hemen kızmamalı, dijital oyunların hem bedensel hem de sosyallik anlamında faydaları olabilmekte iyi bir analiz gerekmektedir,oyun oynayan canlı sağlıklı canlıdır ancak kıvamında. Günümüz çağında engellemek ve yasaklamanın çalışmadığında da hemfikirsek nasıl oyunları daha dengeli oynarlar ve gerçek hayattaki oyunları da görebilmelerini sağlamalıyız. 

Gerçek hayattaki oyun diyince hep boş zaman öldüren, yararı olmayan çeşitli oyunlar akla gelir, oysaki beyin için gerçek hayattaki oyunlar yaratıcılıkla eşleşir. İnsanlığın en büyük kurduğu oyunlar sanat, felsefe, edebiyat, bilim ve insana dair anlamlı faaliyetlerdir. 

Özellikle sosyal olarak internetten oynanabilen ve hızlı karar alma mekanizmalarını kullanan gençlerde beynin ön kısmı ile beynin ortasında üstte yer alan göz kontrol hareket merkezi arasındaki beyin kanalları kalınlaşıyor. 

Bir çok beyin cerrahı bu tarz küçük el motorları geliştiren dijital oyunları oynayarak reflekslerini yaşlarına rağmen aktif tutmaya çalışmaktadır, bu oyunları oynayan araştırmalar gösteriyor ki daha az hata yapıyorlar. 

Edebiyatçı Murat Menteş zihnimizin roman gibi yaratıcı dünyalar için oyunlar oynaması, rahatlaması ve ön beyin kontrolünden çıkarak sanat yapabildiğiniz söyler. 

Oyunların beynin özellikle bazı anlamda çok fayda sağladığı noktalar 

1- ) Prefrontal Korteks en fazla yönetici karar veren beyin 

2 -)  Ödül merkezi : Kendimize uygun tatmin edici olan keyif veren yer. Şeker yerkende oyunda şeker patlatırken de burası çalışıyor. Ancak ödül odaklı oyunlar burayı yormaktadır. 

3-) Talamusunuz beyninizin aktarım istasyonudur. Oyun’ların hem fiziksel hem duygusal kısımları tetiklediği tarz oyunlarda bu beynin noktası çok kalınlaşmıştır. 

4- ) VTA adıyla bilinen ve oyunların benzini diyebileceğimiz hormon olan dopamin salgılayarak güdülenme ile ödül süreçlerinin ateşlendiği temel orta beyin alanıdır.

Bağımlılık yapan oyunların kuralları ödüle bağlı olunca ve sadece 4 numara gibi beynin bir kısmını aktifleyince olur. Ödül amaç olduğunda oyun döngüye girer ve bağımlılık yapar. Hele bir ödül için de bir belirsizlik varsa daha da bağlayıcı olur. Keiyfli bir oyunun bağımlılık olmaması için ödül değil beynin diğer noktalarını da tetikleyen bir anlamı olmalı, keşif ve öğrenme olmalı ve sosyal ve fiziksel paylaşım ile talamus’uolmalı. Ödül oyun içinde bir unsur olmalıdır. Kağıt oynarken asıl amaç kazanmak kayıp ile skor tutmak değil sosyalleşmek, sevdiklerimizle iyi vakit geçirmekse bağımlılık yaratmak keyifli oynama olur. 

*Sinan Canan ile Açık Beyin  : Bilgisayar Oyunları Beynimizi Gerçekten Nasıl Değiştiriyor?